✍️ کاوه محمدی
خانواده حبیبه پیرجان، شاعر زبان بلوچی ساکن کراچی، میگویند او در ادامه موج ناپدیدسازیهای اجباری در بلوچستان و مناطق بلوچنشین پاکستان، توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شده است. به گفته آنان، از زمان بازداشت تاکنون هیچ نهاد رسمی درباره محل نگهداری یا وضعیت او توضیحی ارائه نکرده است.
دختر حبیبه پیرجان میگوید مادرش روز ۲۵ مه ۲۰۲۶ از خانهاش در منطقه گلشن مزدورِ بلدیهتاون کراچی بازداشت شد. به گفته او، این بازداشت بدون ارائه حکم قضایی، بدون اعلام اتهام و خارج از هر روند قانونی صورت گرفته است.
خانواده این شاعر بلوچ میگویند پس از انتقال او، نه تنها هیچ اطلاعی از سرنوشتش در اختیار آنان قرار نگرفته، بلکه فشارها بر اعضای خانواده نیز افزایش یافته است. آنان مدعیاند نیروهای امنیتی چندین بار به خانهشان مراجعه کرده و برخی وسایل شخصی و تلفنهای همراه را با خود بردهاند.
به گفته نزدیکان حبیبه پیرجان، آنچه رخ داده تنها یک بازداشت معمولی نیست، بلکه بخشی از روندی است که در آن فرد بازداشتشده از دسترسی به خانواده و وکیل محروم میشود و همزمان خانواده نیز با فضای تهدید و ارعاب روبهرو میگردد.
حبیبه پیرجان پیش از این نیز در سال ۲۰۲۲ برای مدتی بازداشت شده بود. خانواده او میگویند تکرار چنین رویدادی، نگرانیها درباره امنیت فعالان فرهنگی و شخصیتهای بلوچ را افزایش داده است.
پرونده این شاعر بلوچ در شرایطی مطرح میشود که گزارشهای متعددی از ناپدیدسازیهای اجباری در بلوچستان منتشر شده است. خانوادههای افراد ناپدیدشده بارها گفتهاند بستگانشان بدون طی مراحل قانونی بازداشت شده و سپس برای مدت طولانی از سرنوشت آنان اطلاعی در دست نبوده است.
فعالان بلوچ میگویند تداوم این وضعیت، فضای بیاعتمادی میان جامعه بلوچ و نهادهای امنیتی را عمیقتر کرده است. آنان معتقدند نبود شفافیت در روند بازداشتها و فقدان پاسخگویی رسمی، به یکی از مهمترین نگرانیهای حقوق بشری در مناطق بلوچنشین تبدیل شده است.
خانواده حبیبه پیرجان خواستار اعلام فوری محل نگهداری او یا آزادی بیقید و شرطش شدهاند. آنان تأکید میکنند که محروم کردن یک فرد از دسترسی به وکیل، خانواده و روند قضایی شفاف، با اصول بنیادین عدالت و دادرسی سازگار نیست.
پرونده حبیبه پیرجان بار دیگر توجهها را به موضوع ناپدیدسازیهای اجباری در پاکستان جلب کرده است؛ پدیدهای که منتقدان آن را نه رویدادهایی پراکنده، بلکه بخشی از یک الگوی مستمر و فراقانونی میدانند که سالهاست در مناطق بلوچنشین مورد انتقاد خانوادهها، فعالان مدنی و نهادهای حقوق بشری قرار دارد.
