✍️ مبارز
پس از تجاوز نیروهای خارجی به رهبری آمریکا و اشغال افغانستان و سقوط حکومت نخست طالبان، آینده سیاسی این کشور نه در داخل، بلکه در بیرون از مرزها و تحت مدیریت قدرتهای خارجی رقم خورد. کنفرانس بن آلمان که بهعنوان نقطه آغاز «نظام جدید» معرفی شد، در واقع چارچوبی بود برای تثبیت اشغال و انتقال قدرت به ساختاری که از اراده واقعی مردم افغانستان برنخاسته بود.
عبدالستار سیرت، از چهرههای سیاسی افغانستان و از اشتراککنندگان کنفرانس بن، به تازگی در یک مصاحبه با انتقاد صریح از این کنفرانس، تأکید میکند که این نشست در مجموع بر خلاف منافع ملی افغانستان بود.
به گفته او، تصمیمهای اصلی پیشاپیش توسط آمریکا و متحدانش گرفته شده بود و نقش افغانها در این روند، تشریفاتی و بیاختیار بود؛ وضعیتی که نشان میداد سرنوشت افغانستان در اتاقهای بسته قدرتهای خارجی تعیین شده، نه از مسیر اراده مردم.
سیرت صراحتا ورود نیروهای خارجی به افغانستان را اشغال میخواند و معتقد است کنفرانس بن بخشی از پروژهای بود که هدف آن ایجاد یک ساختار سیاسی وابسته و مطیع بود. او میگوید ادارهای که پس از بن شکل گرفت، نه بر پایه مشروعیت مردمی، بلکه بر اساس اهداف راهبردی آمریکا و نیازهای امنیتی و سیاسی قدرتهای مداخلهگر ساخته شد.
به باور سیرت، نتیجه این روند، شکلگیری حکومتی دستنشانده، فاسد و ناکارآمد بود که بیش از آنکه پاسخگوی مردم افغانستان باشد، به منافع خارجیها خدمت میکرد.
او تأکید میکند که بیصلاحیتی و ناتوانی ساختاری این حکومت، ریشه در همان لحظهای داشت که اختیار تصمیمگیری از افغانها سلب و به بازیگران خارجی واگذار شد.
بر اساس این نگاه انتقادی، کنفرانس بن نه نقطه آغاز ثبات، بلکه نقطه تثبیت اشغال و وابستگی سیاسی افغانستان بود؛ روندی که در نهایت به بیاعتمادی عمومی، فساد گسترده و شکست پروژه دولتسازی انجامید و پیامدهای آن تا سالها بعد، سرنوشت افغانستان را تحت تأثیر قرار داد.
