✍️ فاروق بلوچ
همزمان با تشدید کمبود گندم در ایالت بلوچستان پاکستان، بهای آرد در شهر کوئته مرکز این ایالت و شماری از مناطق دیگر بهگونه چشمگیر افزایش یافته است؛ وضعیتی که نگرانیهای گستردهای درباره امنیت غذایی و توان معیشتی خانوادههای کم درآمد را برانگیخته و بار دیگر ضعف مدیریت زنجیره تأمین مواد غذایی را آشکار ساخته است.
منابع محلی در ایالت بلوچستان پاکستان میگویند که در پی کمبود گندم و اختلال در عرضه آرد، قیمت یک بوری ۲۰ کیلویی آرد در بازارهای کوئته از مرز ۲۵۰۰ روپیه پاکستانی عبور کرده و طی روزهای اخیر چندین بار افزایش یافته است. فروشندگان آرد تأکید میکنند که نوسان قیمتها شدید بوده و هیچ نشانهای از ثبات در بازار دیده نمیشود. به گفته آنان، کارخانههای آرد ( فلور میل ها)، گندم را با نرخ بالاتر عرضه میکنند و همین موضوع مستقیما به افزایش قیمت آرد در بازارهای محلی انجامیده است.
شهروندان کوئته در گفتوگو با رسانهها از فشار فزاینده اقتصادی شکایت دارند و میگویند افزایش بهای آرد، که یکی از اصلیترین اقلام سبد غذایی خانوادههاست، توان خرید بسیاری از مردم را بهشدت کاهش داده است.
خانوادههای کمدرآمد هشدار میدهند که در صورت ادامه این وضعیت، تأمین نان شب به یکی از جدیترین چالشهای معیشتی آنان تبدیل خواهد شد.
بررسیها نشان میدهد که یکی از عوامل اصلی این بحران، کاهش انتقال گندم از ایالتهای پنجاب و سند به بلوچستان است. این ایالت به دلیل تولید محدود گندم، وابستگی بالایی به واردات داخلی از دیگر مناطق پاکستان دارد و هرگونه محدودیت یا اختلال در ترانزیت گندم، بهسرعت بازار محلی را دچار کمبود میکند. در هفته های اخیر، محدودیتهای اداری، مشکلات حملونقل و نبود هماهنگی میان ایالتها، روند انتقال گندم را کند کرده و زمینه افزایش قیمتها را فراهم ساخته است.
در همین حال، فروشندگان و اتحادیههای مرتبط با آرد هشدار دادهاند که اگر کمبود گندم ادامه یابد و نظارت مؤثر دولتی بر بازار اعمال نشود، احتمال افزایش بیشتر قیمتها نیز وجود دارد. آنان میگویند نبود سیاست روشن در زمینه توزیع گندم، ضعف در کنترل قیمتها و تأخیر در تأمین ذخایر اضطراری، بازار را به دست دلالان سپرده و فشار اصلی آن بر دوش مصرفکنندگان عادی افتاده است.
با این حال، تاکنون مقامهای مسئول ایالت بلوچستان اقدام عملی و مشخصی برای مهار بحران و تثبیت قیمت آرد اعلام نکردهاند.
این وضعیت در حالی ادامه دارد که کارشناسان اقتصادی هشدار میدهند تداوم بحران آرد میتواند پیامدهای اجتماعی گستردهتری به دنبال داشته باشد؛ از افزایش فقر غذایی گرفته تا تشدید نارضایتیهای اجتماعی در ایالتی که پیشاپیش با چالشهای امنیتی، اقتصادی، بیکاری و کمبود خدمات روبهرو است.
بلوچستان یکی از محرومترین ایالتهای پاکستان به شمار میرود و به دلیل تبعیض و بی توجهی، شرایط اقلیمی خشک، کمبود منابع آب و زیرساختهای ضعیف کشاورزی، سهم اندکی در تولید گندم داخلی دارد. این ایالت سالهاست که برای تأمین نیازهای اساسی خود، به انتقال گندم از پنجاب و سند وابسته است. در سطح ملی نیز پاکستان طی سالهای اخیر با نوسانات تولید گندم، افزایش هزینههای کشاورزی، بلایای طبیعی و چالشهای مدیریتی در ذخیرهسازی و توزیع روبه رو بوده است. مجموعه این عوامل سبب شده است که هرگونه اختلال در زنجیره تأمین، بهویژه در ایالتهای محروم مانند بلوچستان، بهسرعت به بحران معیشتی تبدیل شود؛ بحرانی که اکنون با افزایش شدید بهای آرد، بیش از هر زمان دیگری زندگی روزمره شهروندان را تحت تأثیر قرار داده است.
